Onverwoestbaar
Bij de veertigdagentijd heb ik dit jaar gekozen voor het thema ‘onverwoestbaar’. Een thema dat past bij het onverwoestbare geloof waarmee Jezus zijn weg is gegaan, zelfs toen die weg leek te eindigen in de dood. Jezus liet zich door niets of niemand van die weg afbrengen, wat mensen ook probeerde. Hij was niet kapot te krijgen, onverwoestbaar. Maar, nadenkend over een hoofdartikel bij dit thema, kwam bij mij in eerste instantie een heel andere associatie met daar bijbehorende anekdote naar boven.
Onbreekbare schaaltjes
Wij kregen vroeger thuis iedere avond een toetje. Er kwamen flessen en later pakken met vla en yoghurt op tafel en dat werd dan verdeeld over zes toetjesschaaltjes. Wij hadden thuis van die hardglazen duralex schaaltjes. Sterker nog, mijn ouders hebben nog altijd de hardglazen duralex schaaltjes waaruit ik veertig jaar geleden al mijn toetje at. Die schaaltjes zijn namelijk haast niet kapot te krijgen. ‘Haast niet’, schrijf ik hier bewust, want ze zijn niet ‘onbreekbaar’ zoals wel op de verpakking van de schaaltjes werd beloofd toen we ze kochten. Dat weet ik dankzij mijn vader. Dat onbreekbaar wilde hij testen. Toen hij een schaaltje op de linoleum keukenvloer liet vallen, ging het schaaltje inderdaad niet kapot. Maar de grindtegels in de tuin overleefde het schaaltje niet. Mijn vader bewees ermee dat de schaaltjes niet onbreekbaar zijn, maar toch schaar ik ze na veertig jaar in de categorie onverwoestbaar.
Alles is vervangbaar
Producten die worden geproduceerd met het idee onverwoestbaar te zijn, zijn tegenwoordig haast nergens meer te vinden. Het predicaat duurzaamheid slaat doorgaans op de manier van produceren en niet langer op de levensduur van een product. Of het nu om kleding gaat, elektronica of meubels, we willen producten die hip zijn, er mooi uitzien en het liefst niet te veel geld kosten. En wanneer je er na een tijdje op uitgekeken bent vervang je ze voor een hipper of nieuwer model met nog meer mogelijkheden. Onverwoestbaar is dan eigenlijk een onhandige kwaliteit, want dan heb je geen reden om iets nieuws aan te schaffen.
Geen geloof meer in onverwoestbaarheid
En het geldt niet alleen voor de dingen die we aanschaffen in onze consumptiemaatschappij. We lijken ook steeds minder te hechten aan onverwoestbare idealen en waarden, aan een onverwoestbaar geloof in die droom van een rechtvaardige wereld waarin mensen tot hun recht komen. Alles wat van waarde is, lijkt tegenwoordig wel vervangbaar. We lopen maar al te graag de ‘Elon Musken’ van deze wereld achterna. Degene die ons via social media gouden bergen beloven, die ons nieuwe en gemakkelijke oplossingen voorhouden. Maar als het erop aankomt zit er weinig achter. Wat zij ons voorhouden is letterlijk waardeloos.
Behoefte aan onverwoestbare verhalen
Daarom hebben we juist in deze waardeloze tijd onverwoestbare verhalen nodig. Verhalen die ons vertellen dat het anders kan. Verhalen en beelden die ons hoop geven dat de waarden waar het in het leven echt om draait niet zomaar in te ruilen en vervangbaar zijn, maar kostbaar en onverwoestbaar. Waarden als rechtvaardigheid, eerlijkheid, vriendschap en mededogen voor vriend en vreemdeling. Met het geloof in die waarden stichtte 475 jaar geleden een groep protestantse vluchtelingen uit de Lage Landen onze kerk hier in de Londense City. En nog altijd vormen de onverwoestbare verhalen uit de Bijbel over die waarden het fundament van onze gemeenschap. En met die waardevolle geschiedenis in gedachte, gaan we vol hoop verder, met een onverwoestbaar geloof!
Ds. Bertjan van de Lagemaat
Foto: Bloembak gemaakt van een oorspronkelijke pilaar van de oude Nederlandse Kerk