Column – Eddy Reefhuis

Voorproefje

Toen negen jaar geleden Trump voor de eerste keer president werd, ben ik wekenlang boos en ongelukkig geweest. Hoe was het mogelijk dat iemand wegkomt met zulke flagrante leugens, zelfs over zoiets simpels als de opkomst bij zijn inauguratie? Tot ik op een woensdagavond in de Oude Kerk hier in Amsterdam zat en de cantorij hoorde repeteren. Ineens drong tot me door dat de wereld heus geen betere plek zou worden door mijn woede en ongeluk, en ik er zelf ook niet slimmer en ruimdenkender van werd. Bevrijd zoek ik sindsdien naar wat misschien wèl verschil maakt. Vooral ontmoeting en gesprek met wie soms fundamenteel anders denken heeft mijn warme belangstelling. Hoe groot het verschil is dat dat maakt, is zeer de vraag. Maar mij maakt het een ander mens. Nu in Trumps tweede termijn de schadelijke gevolgen van zijn gebrekkige moreel kompas en vergaande incompetentie nog veel groter blijken dan ik destijds vreesde, raak ik toch niet meer verlamd in boosheid en angst, hoeveel reden daar ook voor is.

Maar ‘genieten van het goede’ is meer dan je niet laten tiranniseren door het kwaad. Zoals onze predikant op de voorpagina al uitlegt, komt dat thema uit Prediker. Dat boek kreeg ik vorig jaar opnieuw onder mijn neus gedrukt toen een doopvader daaruit een paar verzen wilde lezen bij de doop van zijn dochter. Want, zei hij: in alle nuchterheid – Prediker heeft geen enkele illusie over onze onmacht, al onze dromen zijn gebakken lucht – is Prediker niet cynisch. Daarvoor verwees hij onder meer naar deze tekst: geniet van het goede, want dat is een Godsgeschenk. Dat had ik gelezen als: dat goede is geen verdienste van jezelf, maar een geschenk. Niet iets om je op te beroemen of je toe te eigenen dus. Maar die jonge vader las vooral, dat het geschenk van God is. Oftewel: in dat genieten van het goede kom je iets van God tegen. Ineens werd al dat goede een soort voorproefje van hoe het eigenlijk bedoeld is, en dus ook een aanmoediging om daarnaar te streven, en je te verzetten tegen alle kortzichtigheid en eigenbelang die dat goede zo vaak bederven.

Beslissend is dan wel, dat je je ogen niet sluit voor wat er misgaat. Maar omgekeerd helpt het dus ook niet om vanwege alle ellende niet meer te durven genieten van wat er wel goed is, voor jezelf en/of voor een ander. Integendeel: dat genieten is geboden, al was het maar als voorproefje. Geniet ervan, liefst met anderen samen!

Eddy Reefhuis,
consulent Nederlandse Kerk Londen